mantık

1.118 anlam
  • tasım kalıbı Örnekleri tasım olan kalıp.
  • tasımsal çıkarım (…) || Krş.. tasım, çoklu tasım, dolaysız tasım, sıfırlıtasımsal çıkarım, yalın tasım, eksiltilitasımsal çıkarım, terstasım.
  • tasımsal çıkarım genel kalıbı Örnekleri tasımsal çıkarım olup özne-yüklem önermesi genel kalıplarından oluşan çıkarım kalıbı. || (…)
  • tasımsal mantık Özne-yüklem önermeleri arasındaki bağıntıları özellikle karşıolum yasaları ile tasımsal çıkarımları konu edinen geleneksel mantık dalı. || Tasımsal ma
  • tasımsal önerme Özne-yüklem önermesi ya da yalınç bileşenleri birer özne-yüklem önermesi olan bileşik önerme. || Örn. (…)SaP . Krş.. sıfırlı tasımsal çıkarım.
  • tasnif Kitap tertip etme, kitap yazma
  • tazammun bk. koşul eklemi
  • tazammun işareti bk. içerme imi
  • tekbaşına anlamlı deyim Yöneten olmayıp yalnızca yönetilen olan, başka bir deyişle temel dizimsel türden olan kapalı deyim. ||Önermelerle adlartekbaşına anlamlı deyimlerdir,
  • tekçeşitli dili Yalnız bir çeşit değişkeni olan biçimsel dil. || Örn. Değişkenleri yalnız x, y, z... bireysel değişkenlerinden oluşan temel mantıklı biçimsel dil tekç
  • tekdüzenli birli açık önerme Birli çekirdek açık önerme ya da yalınç bileşenleri birli çekirdek açık önermeler olan birli açık önerme.
  • tekil betim bk. betim.
  • tekil evetleme Ancak ana bileşenleri ayrı doğruluk değerinde olduğunda doğru olan bir bileşik önermeyi oluşturan doğrusal ikili eklem: (…) Doğruluk çizelgesi:
  • tekil önerme İçinde hiç bir niceleyici geçmeyen önerme. || Anl. nicelenmemiş önerme.
  • tekil tamdeyim İçinde hiç bir niceleyici geçmeyen tamdeyim.
  • tekil terim Ad ya da açık terim. || Temel mantıkta: (i) her ad değişmezitekil terimdir; (ii) her değişkentekil terimdir; (iii) (…) ;tekil terimler olup (...) n-li
  • tekkuvvet özelliği bk. denkgüçlü eklem,
  • temel dizimsel tür Bir dilin bütün dizimsel türlerini kurmaya yarayan salt yönetilen deyim türleri. || Temel mantık dilinintemel dizimsel türleri, ad (a) ile önerme (p)
  • temel doğruluk çizelgesi Doğrusal bir eklemin yorumunu belirleyen doğruluk çizelgesi.
  • temel mantık Mantıksal değişmezleri eklemler, niceleyiciler ile eşitlik; değişkenleri bireysel değişken; mantıksal olmayan değişmez türleri ad, yüklem ile işlev ol
  • temel mantıklı biçimsel dil Mantıksal değişmezleri eklemler, niceleyiciler ile eşitlik; mantıksal olmayan değişmez türleri ad, yüklem, işlev, değişkenleri de bireysel değişken ol
  • temel mantıklı çözümleyici küme (…) Krş.. seçici üretilen çözümleyici küme, yöneticiler mantığı çözümleyici kümesi.
  • temel mantıklı dil Mantıksal değişmezleri eklemler, niceleyiciler, eşitlik; değişkenleri tek çeşitli bireysel değişkenler; düzgün deyimleri de ad, önerme, yüklem, işlev
  • temel mantıklı kuram Temel mantıklı bir biçimsel dil ile temel mantığın geçerli çıkarım kurallarına dayanan kuram. ||Örn. temel mantıklı sayı kuramı.
  • temel mantıklı sayı kuramı Doğal saysların toplamı ile çarpımına ilişkin kanıtsavları türetmeğe yarayan temel mantıklı kuram. || Örn. Özel değişmezleri bir ad değişmezi (0), bir
  • temsilci harf bk. yer tutucu simge.
  • tenakuzsuzluk prensibi bk. çelişmezlik ilkesi
  • teorem bk. kanıtsav
  • terim simgesi Tasımsal mantıkta değer alanı birli yüklemlerden, başka bir deyişle yalın ya da olumsuzlamalı terimlerden oluşan dizimsel değişken: S, P, M, T.
  • terim yöneteni Tümel olumluluk (a),tümel olumsuzluk (e), tikel olumluluk (i) ile tikel olumsuzluluk (o) yönetenlerinin ortak ad. ||terim yöneteni iki birli yüklemden
  • terim yöneteni simgesi Değer alanı a, e, i, o terim yönetenlerinden oluşan dizimsel değişken: t.
  • tersbakışımlı bağıntı ß bağıntısının K kümesinde ters-bakışımlı olması, K nın x,y gibi iki ayrı öğesinden oluşan sıralanmış ikilisi ß nın öğesi olduğunda in ß nın öğesi o
  • terstasım 1-Tasımsal çıkarımın geçersiz kılıcı kümesinden,(…)SaP yerine SoP,(...)SeP yerine SiP,(...)SiP yerine SeP,(...)SoP yerine SaP koymakla elde edilen özn
  • tezat kanunları bk. karşıolum yasaları
  • tikel değilleyici önerme bk. tikel olumsuz önerme.
  • tikel evetleme Ana bileşenitikel-evetleme eklemi olan bileşik önerme: (…) || Anl. ayrıklık, mantıksal toplam.
  • tikel evetleme değillemesi bk. tümel değilleme.
  • tikel evetleme eklemi Ancak ana bileşenlerinin en az biri doğru olduğunda doğru olup, ancak tümü yanlış olduğunda yanlış olan bir bileşik önermeyi oluşturan ikili ya da gen
  • tikel evetlemeli kurucu bileşen Ana bileşeni yalınç önerme ya da yalınç önerme değillemesi olan yinelemesiz tikel evetleme. || Hiç birtikel-evetlemeli kurucu bileşen doğrusal geçerli
  • tikel evetlemeli tam yasal biçim Aynı yalınç bileşenli kurucu bileşenlerden oluşan tikel-evetlemeli yasal biçim. || Örn. (…)
  • tikel evetlemeli yasal biçim Her anabileşeni ayrı bir tümel-evetlemeli kurucu bileşen olan n-li tikel-evetleme. || Hiç bir (boş olmayan)tikel-evetlemeli yasal biçim doğrusal tutar
  • tikel evetleyici önerme bk. tikel olumlu önerme.
  • tikel evetllemeli en kısa bir yasal biçim p gibi bir önermenin tikel-evetlemeli en kısa bir yasal biçim olması, p nin tikel-evetlemeli yasal biçim olup, her kurucu bileşeni p nin bir kurucu bi
  • tikel niceleme imi Bir değişkene uygulanmakla bir tikel niceleyici oluşturan mantıksal değişmez: (…)
  • tikel niceleyici Bir birli açık önermeden, ancak bu açık önermenin özellemelerinden en az biri doğru olduğunda doğru olan bir önermeyi oluşturan değişken bağlayıcısı:
  • tikel olumlu önerme (…) (kimi S, P dir) biçimindeki özne-yüklem önermesi. || Bu önerme SiP olarak kısaltılır; simgesi İ dir. Anl. tikel evetleyici önerme. Krş.. tikel olu
  • tikel olumluluk yöneteni S ile P birli yüklemlerinden SiP (kimi S, P dir) ;tikel olumlu önermesini oluşturan i yöneten deyimi.
  • tikel olumsuz önerme (…) (Kimi S,P değildir) biçimindeki özne-yüklem önermesi. || Bu önerme SoP olarak kısaltılır; simgesi O dur. Anl. tikel değilleyici önerme.
  • tikel olumsuzluk yöneteni S ile P birli yüklemlerinden SoP (kimi S, P değildir) tikel olumsuz önermesini oluşturan ‘o' yöneten deyimi.
  • tikel özelleme (…) tikel önermesindentikel özelleme kuralı gereği elde edilen (…) . biçimindeki önerme. Krş.. tümel özelleme.