mantık

1.118 anlam
  • tikel özelleme kuralı (…) Krş. tümel özelleme kuralı, temel mantıklı çözümleyici küme.
  • tikel özne yüklem önermesi Tikel olumlu ya da olumsuz önermelerin ortak adı. || Krş.. tümel özne-yüklem önermesi. Örn. (…)
  • totoloji bk. doğrusal geçerli önerme
  • tutarlı ilksavlı kuram Her önermesi kanıtlanamayan ilksavlı kuram. || Temel mantıklı tutarlı ilksavlı bir kuramın kanıtsavlar kümesinin doğrulayıcı yorumu vardır.
  • tutarlı önerme En az bir doğrulamı olan önerme. || Anl. yorumsaltutarlı önerme. Krş.. dizimseltutarlı önerme.
  • tutarlı önerme kümesi Birlikte doğru olabilen ya da başka bir deyişle bağdaşabilen önermeler kümesi; Doğrulayıcı yorumu (doğrulamı) olan önerme kümesi; düpedüz tutarlı bir
  • tutarlı tamdeyim Tümel kapanışı tutarlı bir önerme olan tamdeyim. || Anl. yorumsaltutarlı tamdeyim.
  • tutarsız önerme Tutarlı olmayan önerme. || Anl. mantıkça yanlış önerme. Krş.. dizimseltutarsız önerme Örn. (…)
  • tutarsız önerme kümesi Tutarlı olmayan önerme kümesi. || Krş.. dizimseltutarsız önerme kümesi.
  • tüketici bölümleme Bir öbeğin, tümü bir araya gelmekle bu öbeği oluşturan altöbeklere ayrılması. ||Bir öbeğintüketici bölümlemesi, birleşimi bu öbeğe eşit olan bir öbekl
  • tüketici durum kümesi En az birinin gerçek olması zorunlu olan durumların kümesi.
  • tümdengelim kanıtsavı (…) olduğunu dile getiren sözeden kanıtsav.
  • tümdengelim kuralı Çıkarım kuralı.
  • tümdengelimli dizge bk. biçimsel dizge.
  • tümdengelimli kuram İlksavlı kuram.
  • tümdengelimli mantık Tümdengelime dayandığı için mantığa verilen bir ad.
  • tümel değilleme Ancak anabileşenlerinin tümü yanlış olduğunda doğru olan bir bileşik önermeyi oluşturan doğrusal İkili eklem: (...)||Tüm doğrusal eklemler bu eklem tü
  • tümel değilleyici önerme bk. tümel olumsuz önerme.
  • tümel evetleme Anaeklemi tümel evetleme eklemi olan bileşik önerme: (…) || Anl. birlikte evetleme, mantıksal çarpım,,
  • tümel evetleme değillemesi bk. bağdaşmazlık eklemi.
  • tümel evetleme eklemi Anabileşenlerinin ancak tümü doğru olduğunda doğru olan bir bileşik önermeyi oluşturan ikili ya da genel olarak n-li doğrusal eklem. || (…)
  • tümel evetlemeli en kısa bir yasal biçim p gibi bir önermenintümel-evetlemeli en kısa bir yasal biçim olması, p nin tümel-evetlemeli yasal biçim olup, her kurucu bileşeni p nin bir kurucu bil
  • tümel evetlemeli kurucu bileşen Anabileşenleri yalınç önerme ya da yalınç önerme değillemesi olan yinelemesiz tümel-evetleme. || Hiç birtümel-evetlemeli kurucu bileşen doğrusal tutar
  • tümel evetlemeli tam yasal biçim Aynı yalınç bileşenli kurucu bileşenlerden oluşan tümel-evetlemeli yasal biçim, Örn. (…)
  • tümel evetlemeli yasal biçim Her anabileşeni ayrı bir tikel-evetlemeli kurucu bileşen olan n-li tümel-evetleme. || Hiç bir (boş olmayan)tümel-evetlemeli yasal biçim doğrusal geçer
  • tümel evetleyici önerme bk. tümel olumlu önerme.
  • tümel geçerli önerme Geçerli önerme.
  • tümel niceleme imi Bir değişkene uygulanmakla bir tümel niceleyici oluşturan mantıksal değişmez: (…)
  • tümel niceleyici Bir birli açık önermeden,ancak bu açık önermenin özellemelerinin tümü doğru olduğunda doğru olan bir önermeyi oluşturan değişken bağlayıcısı: (…) Krş.
  • tümel olumlu önerme (…) (Bütün S ler P dir) biçimindeki özne-yüklem önermesi, bu önerme SaP olarak kısaltılır; simgesi A dır. || Anl. tümel-evetleyici önerme. Krş.. tümel
  • tümel olumluluk yöneteni S ile P birli yüklemlerinden SaP (Bütün S ler P dir) tümel olumlu önermesini oluşturan a yöneten deyimi.
  • tümel olumsuzluk yöneteni S ile P birli yüklemlerinden SeP (Hiç bir S, P değildir) tümel olumsuz önermeyi oluşturan e yöneten deyimi.
  • tümel özelleme (…) tümel önermesindentümel özelleme kuralı gereği elde edilen (...) biçimindeki bir önerme. Krş.. tikel özelleme.
  • tümel özelleme kuralı (…) . Krş.. tikel özelleme kuralı, temel mantıklı çözümleyici küme.
  • tümel özne yüklem önermesi Tümel olumlu ya da tümel olumsuz önermenin ortak adı. || Krş.. tikel özne-yüklem önermesi. Örn. (…)
  • tümevarımlı kanıtlanım Doğal sayılara ilişkin (…) gibi tümel bir önermenin, (…) önermelerinin kanıtlanmasına dayanan kanıtlanımı. ||tümevarımlı kanıtlanımın tümevarımın deği
  • tümevarımlı mantık Tümevarım sürecinin dayandığı kuralları konu edinen kullanımbilim dalı.
  • tümevarımlı öbek dizgesi (…) || Örn. Bir biçimsel dil ya da biçimsel dizge, genellikle birtümevarımlı öbek dizgesidir.
  • tümleyen Bir öbeğin öğesi olmayan bütün öğelerden oluşan öbek: || K öbeğinintümleyeni K' olarak gösterilir.
  • tümleyen imi Verilen bir küme teriminden, bu terimin gösterdiği kümenin tümleyenini gösteren küme terimini oluşturan birli işlev imi: (').
  • türetilebilme p önermesinin K önerme kümesindentüretilebilme'si, K kümesinin öğesi olan öncüllerden p sonucunun çıktığının bir türetimle gösterilebilmesi demektir.
  • türetilebilme imi p önermesinin K gibi bir önerme kümesinden türetilebildiğini belirtmek amacıyla K ile p arasına konulan dizimsel sözeden dildeki 2-li yüklem imi: |-
  • türetilebilme önermesi p önermesinin K önerme kümesinden türetilebildiğini dile getiren dizimsel sözeden dil önermesi: K|-p.
  • türetilmiş çıkarım kuralı Dizimbilimde kanıtlanabilen ilkel olmayan çıkarım kuralı.
  • türetilmiş dizimsel tür Temel dizimsel türler yardımıyla belirlenen yöneten deyim dizimsel türü. || Örn. 2-li yüklemin dizimsel türü a ile p türleri yardımıyla belirlenmiş p/
  • umumı kaziye bk. genel önerme
  • uygulanabilme (…) || Örn. '3 ile bölünebilen bir doğal sayıdır' birli yüklemi 6 sayısına uygulanabilir, çünkü 6 sayısı bu yüklemin kaplamı olan {0, 3, 6, 9,...,3n,
  • üçüncü şıkkın imkansızlığı bk. üçüncünün olmazlığı
  • üçüncünün olmazlığı (…) biçimindeki önermelerin geçerliliğini dile getiren mantık ilkesi.
  • ülküsel tamdurum Ödevce yetkin tamdurum.