yöntembilim terimleri alanındaki kelimeler

yöntembilim terimleri

1.877 anlam

anketlerin toplanması bk. soru çizinliklerinin toplanması
anlamlılık ölçümü Bir ölçüm sonucunun ya da bir katsayının, çeşitli düzeylerde anlamlı sayılabilmesi için aşması gereken ya da anlamlı olduğu olasılık düzeyini gösteren
anlamsal çelmece Dilin yapısından ya da değişik dil düzeyindeki sözcük ya da terimlerin bağlaşmasından doğan, iki çelişik önermenin birlikte doğrulanma durumu, bkz. çe
anlamsız bağıntı Değişkenler arasında gözlenmiş olan ve tam bağıntı durumunu dile getiren değerden anlamlı ölçüde uzak düşen bağıntı.
anlamsız doğruluk değeri Çağdaş mantıkta bir nesne ya da özelliğin başka bir dil düzeyinden yüklem alması durumunda beliren ve "doğru" ya da "yanlışın dışında kalan doğruluk
anlamsız yanıt Belli bir seçenek içinde yer alacak,açıklıktan yoksun olan ve anlam verilemediği için bilgi niteliği taşımayan yanıt.
anlaşma katsayısı Sıralayıcı ölçekle elde edilmiş ölçümler arasindaki uyuşma düzeyini gösteren sayısal değer.
anlatımlı ölçek Sınarları yanıtlayıcı kişilerce onaylanıp yadsınacak olumlu ya da olumsuz anlatımlardan oluşan ölçek.
anormallik bk. düzgüsüzlük
ansal An etkinliğinin ürünü olan kavramsal işlevlere ilişkin.
ansıtaç Bir görüşme sırasında beliren durumları saptamak ve ilerde anımsamayı sağlamak üzere tutulan yazım.
ansıtma Bir görüşmede belli soruların olanaklı yanıt seçeneklerinin görüşmeci tarafından yüksek sesle okunması.
antilogaritma bk. karşıastel
apaçık içerik Bir anlatım yada yanıtın içerdiği açık ve dış anlam.
aracı değişken İki değişken arasında bir ilişkinin kurulmasında ya da bağımsız değişkenin bağımlı değişken üzerindeki etkilerinin belirmesinde aracılık eden değişken
arakestirim İki ucu belli çoğa değerleri dizisine dayanarak bir ara değeri kestiren ölçüm ya da çoğa uzancası. bkz. uzanca.
aralıklı dizi İncelenen değişkene ilişkin gözlem sıklıklarını değer aralıkları ya da kümelenmiş değerlere göre veren sıklık dizisi, bkz. dizi, kümelenmiş sıklık dağ
aralıklı ölçek Nesne ya da özellikleri sıraya dizmekle kalmamayıp bunlar arasındaki kesin uzaklığı da gösterme olanağı veren ve ölçüm boyutunun tüm ardıl değerleri a
aralıksız dizi İncelenen değişkene ilişkin gözlem sıklıklarını tek tek değerler ya da seçeneklere göre veren sıklık dizisi, bkz. dizi, kümelenmemiş sıklık dağılımı.
araştırma aşamaları Bir alan araştırmasında izlenen varsayım, tasarımlama, açıklama, örnekleme, gözlem aracını taslaklarına, oluşturma, öndeneme, gözlemci takımı yetiştir
araştırma evreni Bir araştırmada bilgi sağlamak üzere başvurulan ve üzerinde gözlem yapılacak olan birey ya da gözlem birimlerinin tümü. bkz. evren.
araştırma gideri Bir araştırmanın işmen, gereç, zaman vb. bakımlardan gerektirdiği akçalı yük.
araştırma kurmayı Bir araştırmanın tasarlanmasından sonuçlandırılıp yazımlanmasına değin her aşamasında kararlar alarak çalışmaları yönlendiren yönetici takım.
araştırma tasarımı Bir araştırmada, sorun, evren, uygulama türü, gözlem yordamı ve örnekleme tasarısı gibi konularda verilen yargıları içeren ve amaca uygun bilgiler sağ
araştırma türü Bir araştırma tasarımında amaç, değişken ve varsayıma göre seçilen, alan uygulamasının izleyeceği yolu saptayan seçeneklerden her biri.
araz bk. beliri
arda kalma olasılığı Bir çoğada belli bir yaş öbeğinin bir sonraki öbeğe geçebilme olasılığı.
ardaşık deney düzeni Deney kümesinin önce sonra gözlemiyle yetinen ve zaman boyutunu korumakla birlikte denetim kümesini elemiş olan eksik deneyleme tasarısı, bkz. eksik d
ardaşlık Bir soru çizinliğinde, soruların ve soru bağlamlarının sıra düzeni.
ardaşma Çoğabilimde bir doğurgan yaş öbeğinin yerini yeni bir öbeğe bırakarak kendini yinelemesi.
ardıl birim Bir ölçme aracının birbirini izleyen değerlerinden her biri.
ardıl kesitler Değişme sürecine ilişkin araştırmalarda başvurulan ve belli bir evrenden aynı ölçüm boyutunda, ardı ardına alınan kesitler, bkz. kesitaraştırma, sürem
argo bk. kabadil
arı ölçek Salt ölçüye vurduğu boyuta ya da ölçüm konusuna ilişkin bir biçim ve içeriği olan ölçek. bkz. arılık.
arındırım Bir ölçme aracının değişik ölçüm boyutlarına ilişkin öğelerden ya da ölçümün çeşitli yanılgılardan ayıklanması.
arıtımlı Amaca uygun işlemlerle arıtılmış ya da çıkarılması gerekli öğelerden ayıklanmış olan.
arıtımlı üreme hızı Bir çoğanın gerçek artış gizilini kestirmeye yarayan ve üretilen dişi kuşak üzerinde ölümlülük etkeninin payını gözönüne alarak bulunan kestirme değer
arıtımsız üreme hızı Bir çoğanın gizil artışını kestirmek üzere başvurulan ve ölümlülüğü gözönüne almaksızın, çoğadaki doğurgan kadın kuşağının kız doğumlarının sayısına i
arıtmısız Ölçünleyici işlemlerle arıtılmamış olan.
aritmetik vasati bk. sayal ortalama
arka plan bk. arkabakım
arkabakım Bir olgu ya da kavramı hazırlayan bağlam, koşul ya da durum.
arşiv tetkiki bk. belgelik araştırması
asimetrik münhani bk. bakışımsız eğri
askılık kavram Demokrasi, hoşgörü, yetkeci kişilik gibi birden çok bileşeni bulunan ya da çokboyutlu olan kavram.
asli kontrol haritası bk. ana denetim çizini
asli memba bk. birincil kaynak
asli münasebet bk. birincil ilişki
astelsayı Büyük sayıları işleme elverişli biçimde gösterebilmek üzere, çeşitli ölçeklerde küçültmeler yapan değişik tabanlı sayı dizgesi.
aşırıanlatım Bir tutumun değişik konumlarını ya da dizillerini dile getiren anlatımlar içinde en aşırı olanı. bk. ılımlı sınar.