nükleer enerji

567 anlam
  • toplayıcı dozölçer Soğrulan doza, birim zamanda soğrulan dozu ekleyerek ölçüm yapan aygıt.
  • toron Radonun izotopu olan element (Tn).
  • toryum Atom numarası 90, atom ağırlığı 232,12 olan doğal radyoaktif element (Th).
  • toryum içerikölçeri Bir cevher numunesinde, radon ve toronun yarı ömürleri arasındaki ayrımlığa dayalı bir yöntemle toryum miktarını belirlemeye yarayan ölçüm aygıtı.
  • triton Bir proton ve iki nötrondan oluşan trityum (H-3) çekirdeği.
  • trityum Atom numarası 1, atom ağırlığı 3,0171 olan Hidrojen izotopu (T).
  • tükenebilen zehir Bir reaktörün reaktifliğinde oluşan süreli değişimlerin denetlenmesi amacıyla, reaktör içine istemli olarak konulan nükleer zehir.
  • uranyum Atom numarası 92, atom ağırlığı 238,07 olan doğal radyoaktif element.
  • uranyum içerikölçeri Bir cevher numunesindeki beta ve gama ışınları oranını ölçerek, cevherdeki uranyum miktarını belirlemeye yarayan ölçüm aygıtı.
  • uranyum izotopları Uranyumun U-234, U-235, U-238 gibi doğal ve U-233, U-236, U-237, U-239 gibi yapay izotopları.
  • uranyum ötesi elementler Proton sayıları uranyumunkinden büyük olan elementler.
  • uranyumun yeniden işlenmesi Kullanılmış yakıtın içinde kalan yanmamış uranyum-235'in yeniden işlenerek, kullanılabilir duruma getirilmesi.
  • uyarı belirteci (alarm belirteci) Bir arıza durumunda, görsel ve işitsel uyarılarla operatörün dikkatini çeken aygıt.
  • uyarıcı İyonlaştırıcı ışınım boyutunun önceden belirlenen düzeyi aşması durumunda, görsel ya da işitsel yolla uyarıda bulunan düzenek.
  • uyarılmış elektron Bulunduğu katmandan bir üst katmana yükseltilen elektron.
  • üretim reaktörü Asıl amacı fisil madde üretmek ya da endüstriyel ölçekte ışınımlama sağlamak olan reaktör.
  • üretken bölge Reaktör kalbinin çevresine ya da içine yerleştirilen ve zincir tepkimesi yapabilen unsurlardan oluşan kapalı bölge.
  • üretken element Zincir tepkimesi yapabilen en küçük element.
  • üretken madde Ağır nötronları kaparak, fisil maddeye dönüşen nüklid.
  • üst ısıl nötronlar Kinetik enerjileri, ısıl hareket enerjisinden daha büyük olan nötronlar.
  • üst ısıl reaktör İçindeki fisyonun özellikle üst ısıl nötronlar tarafından oluşturulduğu reaktör.
  • üst kadmiyum nötronları Kinetik enerjileri, kadmiyum kesim enerjisinden daha büyük olan nötronlar.
  • üstel deney Kritik altı bir sistemi, kritik duruma getirecek boyutları belirlemek amacıyla yapılan ısıl akı ölçüm deneyi.
  • üstel sistem Üstel deneyin yapılmasında kullanılan kritik altı sistem.
  • üstel soğrulma Bir parçacık ya da foton demetinin bir madde içinden geçişi sırasında şiddetinin azalması.
  • vücut ışınımölçeri Vücudun yaydığı toplam gama ışınımı düzeyini (frenleme ışınımı dahil) ölçmeye yarayan aygıt.
  • vücut yükü İnsan ya da hayvan vücudunda bulunan radyonüklidlerin toplam etkinlik düzeyi
  • wigner etkisi Reaktörde, yavaşlatıcı ile yakıtın değme yüzeylerinde oluşan yüksek düzeyli nötron soğrulması nedeniyle, yavaşlatıcıda görülen fiziksel değişim.
  • x ışını tüpü Birbirinden yalıtılmış anot ve katot elektrotu içeren, havası boşaltılmış tüp.
  • yakınlık belirteci Doğrudan ya da saçılmış ışınımla, iki cismin bağıl yakınlığını belirlemeye yarayan iyonlaştırıcı ışınım kaynaklı belirteç.
  • yakıt boşaltma donanımı Kullanılmış nükleer yakıtın reaktörden geri çekilmesini sağlayan donanım.
  • yakıt çevrimi Nükleer yakıtın geçirdiği işlenme aşamaları.
  • yakıt çizelgesi Nükleer reaktörde, yakıt çevriminde kullanılan toplam yakıt miktarını gösteren çizelge.
  • yakıt çubuğu Yakıt olarak doğal uranyum kullanan reaktörde, çubuk biçimindeki yakıt unsuru.
  • yakıt demeti Reaktör kalbinden ısı elde etmeye yarayan yakıt unsurları demeti.
  • yakıt kanalı Yavaşlatıcı içinden geçirilen, bir ya da daha fazla yakıt sistemi içeren ve içinde soğutucu akışkanın dolaştığı kanal.
  • yakıt özgül gücü Reaktör kalbinde oluşan toplam ısıl gücün, başlangıçta yüklenen yakıt kütlesi ısıl gücüne oranı.
  • yakıt soğutma donanımı İçine konulan kullanılmış nükleer yakıtın radyoaktifliğinin istenilen düzeye ininceye kadar bekletildiği, genellikle su ya da sıvı sodyumla doldurulmu
  • yakıt unsuru Bir reaktörün nükleer yakıtını oluşturan çubuk, tablet, prizma ya da kürecik biçimli unsur.
  • yakıtın yeniden işlenmesi Nükleer reaktörde birkaç ay kullanılıp etkinliğini %98 oranında yitiren yakıtın, yeni bir reaktörde ya da tıp, endüstri gibi alanlarda kullanımını sağ
  • yakıtla denetim Yakıtın özelliğinin, konumunun ya da miktarının, reaktifliği değiştirecek biçimde ayarlanmasıyla yapılan reaktör denetimi.
  • yansıtıcıyla denetim Yansıtıcının özelliğinin, konumunun ya da miktarının, reaktifliği değiştirecek biçimde ayarlanmasıyla yapılan reaktör denetimi.
  • yapay ışınım Yapay veya yoğunluklu maddelerin ya da yüksek gerilimli aygıtların yayınladığı ışınım.
  • yapay radyoaktiflik Nükleer deneme, sızıntı ışınım, televizyon, ışın kadranlı saat, tütün, vb. yapay ortamlardan kaynaklanan nükleer ışınımın oluşturduğu radyoaktiflik.
  • yarı kararlı durum (metastabil durum) Uzun yarı ömürlü bir atom çekirdeğinin uyarılmış durumu.
  • yassı sayıcı tüp Arasına birkaç koşut telin gerildiği iki doğrusal metal yapraktan oluşan tüp.
  • yavaş nötron Kinetik enerjisi belirgin bir değerin (100 eV) altında kalan nötron.
  • yavaşlama alanı Isıl reaktörde, hızlı nötronların enerji kaybederek, ısıl nötron haline dönüştüğü alan.
  • yavaşlatıcıyla denetim Yavaşlatıcının özelliğinin, konumunun ya da miktarının reaktifliği değiştirecek biçimde ayarlanmasıyla yapılan reaktör denetimi.
  • yayınlayıcı Alfa, beta, gama ışınımı, dönüşüm elektronu, X ışını ya da nötron yayınlayan radyonüklid.